یک پژوهش تازه از سوی انستیتوت حقوق بشر و حقوق بشردوستانه رائول والنبرگ در سویدن میگوید افراد دارای معلولیت در افغانستان در پنج سال گذشته با موانع فزاینده در آموزش، خدمات صحی، اشتغال و مشارکت اجتماعی روبهرو شدهاند. این پژوهش بر گفتوگو با ۹۹ فرد دارای معلولیت در ۳۴ ولایت استوار است و نویسندگان تأکید کردهاند که یافتههای آن نماینده آماری تمام افغانستان نیست.
این پژوهش با همکاری «گروه تحقیقات توسعه» و با مشارکت پژوهشگران محلی، از جمله اعضای نهادهای تحت رهبری افراد دارای معلولیت در افغانستان، انجام شده است.
پژوهشگران بین ماههای سپتمبر و نوامبر ۲۰۲۵ با ۹۹ نفر، شامل ۶۴ مرد و ۳۵ زن، در ۳۴ ولایت گفتوگو کردهاند. در کنار آن، یک برنامه هنردرمانی نیز با حضور حدود ۲۰۰ کودک و جوان ناشنوا در کابل برگزار شده است.
نویسندگان میگویند وضعیت افراد دارای معلولیت پیش از سال ۲۰۲۱ نیز با مشکلات جدی همراه بود، اما پس از آن کاهش خدمات، افت کمکهای بینالمللی، مشکلات اقتصادی و محدودیتهای جدید، این وضعیت را دشوارتر کرده است.
بر اساس گزارش، پیش از سال ۲۰۲۱ چارچوبهای قانونی و سیاستی برای حمایت از افراد دارای معلولیت وجود داشت؛ از جمله سهمیه سه درصدی اشتغال، تعهد به آموزش فراگیر و برنامههای توانبخشی.
با این حال، اجرای این برنامهها نیز بهشدت به کمکهای بینالمللی و نهادهای بیرونی وابسته بود. پس از بازگشت طالبان به قدرت، به گفته پژوهشگران، بسیاری از این برنامهها متوقف یا محدود شدهاند.
گزارش همچنین میگوید نهادهای مسئول امور افراد دارای معلولیت با کمبود منابع مالی و ظرفیت تخنیکی روبهرو هستند و حمایتها در مواردی بهصورت گزینشی ارائه میشود.
پژوهشگران تأکید کردهاند که این مطالعه یک پژوهش کیفی است و بر نمونهگیری آماری استوار نیست؛ بنابراین نمیتوان یافتههای آن را به تمام افراد دارای معلولیت در افغانستان تعمیم داد. هدف اصلی، مستندسازی تجربهها و موانع موجود در مناطق مختلف کشور عنوان شده است.
بیشتر بخوانید:
- تعهد ناروی و اندونزی به ارتقاء برنامههای آموزشی برای افراد دارای معلولیت در افغانستان
- سازمان ملل: معلولیت ناتوانی نیست و افراد باید فرصت رویاپردازی داشته باشند
- معلولیت و مشکلات اقتصادی مانع تحصیل معلولان در هرات نشده است
