به نوشته پایگاه خبری اکسیوس، در حالی که مذاکرات حکومت ایران و ایالات متحده به بنبست رسیده است، تهران پیشنهادی تازه برای پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمز ارائه داده است. بر اساس این پیشنهاد، گفتوگوهای هستهای به مرحلهای بعدی موکول شده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، قرار است روز دوشنبه، هشتم ثور، در نشستی در «اتاق وضعیت» کاخ سفید با تیم ارشد امنیت ملی و سیاست خارجی خود، بنبست در مذاکرات با جمهوری اسلامی و گزینههای پیشرو در جنگ را بررسی کند.
این جلسه در شرایطی برگزار میشود که دیپلماسی میان تهران و واشنگتن به بنبست رسیده و همزمان حکومت ایران پیشنهاد تازهای برای پایان درگیریها ارائه کرده است. بر اساس این پیشنهاد، تنگه هرمز بازگشایی و جنگ متوقف میشود، اما مذاکرات هستهای به مرحلهای بعدی منتقل میگردد.
این پیشنهاد در حالی مطرح شده که در داخل حاکمیت ایران اختلافنظرهایی دربارهٔ میزان امتیازدهی در پرونده هستهای وجود دارد. به گفته منابع، طرح جدید تلاش میکند با کنار گذاشتن موقت این موضوع، مسیر دستیابی به توافقی سریعتر را باز کند.
با این حال، چنین توافقی میتواند اهرم فشار امریکا را تضعیف کند، زیرا رفع محاصره و پایان جنگ، دست واشنگتن را برای وادار کردن حکومت ایران به کاهش ذخایر اورانیوم غنیشده و توقف غنیسازی محدودتر میکند. نکاتی که دو هدف اصلی دولت ترامپ در این جنگ بوده است.
سه مقام امریکایی به اکسیوس گفتهاند که ترامپ در نشست روز دوشنبه، به همراه تیم خود، دربارهٔ ادامهٔ مسیر، از جمله نحوه مواجهه با بنبست مذاکرات، تصمیمگیری خواهد کرد. یکی از منابع تأکید کرده است که در این جلسه گزینههای مختلف، از ادامهٔ فشار نظامی و اقتصادی تا مسیرهای دیپلماتیک، مورد بررسی قرار میگیرد.
ترامپ در اظهاراتی تأکید کرده است که قصد دارد محاصرهٔ دریایی را که صادرات نفت ایران را تحت فشار قرار داده است، ادامه دهد تا تهران در هفتههای آینده ناچار به عقبنشینی شود.
بحران مذاکرات پس از آن عمیقتر شد که سفر عباس عراقچی، وزیر خارجه حکومت ایران، به پاکستان بدون دستیابی به پیشرفت پایان یافت. کاخ سفید پیش از این اعلام کرده بود که استیو ویتکاف و جرد کوشنر، نمایندگان ترامپ، قرار است در اسلامآباد با عراقچی دیدار کنند، اما عدم تعهد جمهوری اسلامی به این دیدار باعث شد ترامپ این سفر را لغو کند.
عراقچی در ادامهٔ تلاشهای دیپلماتیک خود، در عمان با مقامهای این کشور دربارهٔ امنیت تنگه هرمز گفتوگو کرده و سپس برای دور دوم مذاکرات به اسلامآباد بازگشته است. او همچنین قرار است برای ادامهٔ رایزنیها به مسکو سفر کرده و با ولادیمیر پوتین دیدار کند.
به گفته منابع، عراقچی در گفتوگو با میانجیها تأکید کرده است که در داخل ایران اجماع روشنی دربارهٔ نحوه پاسخ به مطالبات امریکا وجود ندارد.
واشنگتن خواستار توقف غنیسازی اورانیوم برای دستکم یک دهه و خروج ذخایر اورانیوم غنیشده از ایران است، در حالی که تهران این شروط را محل اختلاف میداند.
در همین راستا، پیشنهاد جدید حکومت ایران که از طریق میانجیهای پاکستانی منتقل شده، بر حل بحران تنگه هرمز و رفع محاصره تمرکز دارد و مذاکرات هستهای را به مرحلهای بعدی موکول میکند.
کاخ سفید دریافت این پیشنهاد را تأیید کرده، اما هنوز مشخص نیست که آیا واشنگتن آمادهٔ بررسی آن خواهد بود یا نه.
سخنگوی کاخ سفید به اکسیوس گفته است: «این مذاکرات حساس است و امریکا از طریق رسانهها مذاکره نمیکند. ایالات متحده دست برتر را دارد و تنها توافقی را خواهد پذیرفت که منافع مردم امریکا را تأمین کند و اجازه ندهد حکومت ایران به سلاح هستهای دست یابد.»
گزارش اکسیوس نشان میدهد که با وجود ادامهٔ تلاشهای دیپلماتیک، شکافهای عمیق میان حکومت ایران و امریکا پابرجاست و تصمیمات پیشروی کاخ سفید میتواند مسیر جنگ و مذاکرات را در هفتههای آینده تعیین نماید.
بیشتر بخوانید:
- رویترز: امیدواری به صلح پایدار در جنگ ایران کمرنگ شده است
- فایننشال تایمز: روبیو از حضور در مذاکرات ایران در پاکستان خودداری کرد
- ایران با انتشار ویدیو، تسلط خود بر تنگه هرمز را به نمایش گذاشت
